De intimiteit van de televisie-kerkdienst

2 June 2020 - Nieuws - Hervormde Gemeente Oost

De intimiteit van de televisie-kerkdienst

‘waar twee of drie bij elkaar zijn’
In het evangelie van Matteüs wordt de uitspraak bewaard over precies hetzelfde aantal mensen dat in onze tijd maximaal met elkaar de straat op mag. ‘Want waar twee of mensen in mijn naam bij elkaar zijn, ben ik in hun midden.’ (Mat. 18 : 20) Wij waren gewend met meer mensen bij elkaar te komen in de kerk. Al de vieringen die vorig jaar in de Goede Week op weg naar Pasen in de avond werden gehouden brachten veel meer dan twee of drie mensen op de been. Dat was voor velen een aangename verrassing.
Afbeelding verwijderd.

Simone Weil (1909 – 1943) plaatst in haar boek Wachten op God een kritische kanttekening bij ons enthousiasme over een goed gevulde kerk. Wachten op God verscheen in 1950 en wordt sindsdien steeds weer herdrukt. De Franse mystica was ervan overtuigd dat het met meer mensen dan twee of drie niet gaat. Simone Weil schrijft: “Christus heeft gezegd dat hij altijd de derde is in het vertrouwelijke verbond van een vriendschap in Christus, in de intimiteit van twee mensen.” Zij verbindt dat met een andere gedachte in hetzelfde evangelie over ‘je Vader die in het verborgene is’. (Mat. 6 : 18)
Sinds zondag 15 maart zijn er geen kerkdiensten op Terschelling. Dezelfde zondag werd vanuit de Meslânzer kerk een geluidsopname gemaakt door Hermann Kinzel, waarbij Marianne Nijholt het orgelspel verzorgde en Ernst Zoomers een overdenking uitsprak. (te beluisteren via kerkomroep.nl)
Sinds zondag 22 maart zendt Terschelling tv een interkerkelijke viering uit vanuit de R.K kerk in Midsland. Deze viering wordt de donderdagmiddag voorafgaand aan de zondag opgenomen. We zijn daar met iets meer dan met z’n tweeën of z’n drieën. Voorgangers, musici, de gastvrouw en sleutelbewaarder van de kerk en de mensen die camera en het geluid bedienen. Dat geeft een heel andere sfeer dan we kennen van gebruikelijke kerkdienst.

Maar toch lijkt het niet op hoe Simone Weil dat bedoeld heeft. We zijn daar in haar opinie nog steeds met teveel mensen. Simone Weil heeft het echt over ‘twee of drie.’ Ze denkt na over de intimiteit van twee mensen. Wat kan dat betekenen, nu we zoveel mogelijk binnen moeten blijven? Zo’n intimiteit kun je vinden als je in klein gezelschap of in je eentje kijkt en luistert naar de uitzending van de kerkdienst uit de R.K. kerk in Midsland. Misschien steek je thuis een kaarsje aan, op het moment dat je gaat kijken? Deze intimiteit kun je deze dagen misschien ook vinden in een telefoongesprek. Of in de beperkte ruimte, waarin we leven. Daarin is volgens het evangelie Christus aanwezig. Simone Weil denkt daarbij ook aan de taal van de intimiteit. Ook daarin vormt Christus het midden. Ik wil hierbij aanvullen: ook waar die intimiteit wordt gemist, omdat misschien één van de twee niet meer bij je is en je misschien hardop of in gedachten praat tegen de foto die bij je in de buurt staat.    
Ondertussen willen we met zo’n televisiekerkdienst blijven doorgaan zolang als dat nodig blijkt. We hebben geen enkele ervaring met deze manier van kerk-zijn. We doen elke keer opnieuw ervaring op. We zijn blij met de reacties die we ontvingen. ‘Ontroerend’ was een woord dat vaak terugkwam in de reactie. Mensen die gewoonlijk niet naar de kerk gaan laten weten ook te kijken en het te waarderen.
Al uw opmerkingen in positieve of kritische zin zijn welkom. 

(De landelijke Protestantse kerk is ook actief op televisie. Zo is er het dagelijkse programma Nietalleen.nl op NPO 1 om 16.45 uur en het programma Op Adem dat rond middernacht wordt uitgezonden op NPO 2.)